గ్రంథాలయం

చెన్నై సెంట్రల్ రైల్వే స్టేషన్. సమయం ఉదయం మూడు గంటలు. అక్కడ ప్రయాణీకులంతా నిద్రలో ఉన్నారు. డెబ్భై ఎనిమిదేళ్ళ వృద్ధుడు. తెల్లటి ధోవతి, చొక్కాతో కూర్చున్నాడు. చేతిలో ఒక వెదురు బుట్ట. అందులో వేడి వేడి ఇడ్లీ ఉన్నాయి. ఆయన.., “ఇడ్లీ… వేడి ఇడ్లీ… ఒక రూపాయి… ఒక్క రూపాయి మాత్రమే…” అని పిలుస్తున్నాడు. కానీ, ఎవరూ కొనలేదు. ఒక రూపాయికి చాక్లెట్ తప్ప ఏదీ రాదు… మరి ఇడ్లీలా? చాలామంది నవ్వుతూ అతన్ని పిచ్చివాడని అనుకున్నారు. నా పేరు అరవింద్. నేను ఒక ఐటీ కంపెనీలో పని చేస్తున్నాను. నైట్ షిఫ్ట్ ముగించుకుని ఇంటికి వెళ్తున్నాను. ఆకలిగా ఉంది. కానీ స్టేషన్ స్టాళ్లలో ఇడ్లీ ప్లేట్ ₹40. ఆ వృద్ధుడిని గమనించాను. బుట్టలో దాదాపు 100 ఇడ్లీలు ఉన్నాయి. ఒక్క కస్టమర్ కూడా లేడు. ఆయన కళ్లలో తేమ కనిపించింది. నేను దగ్గరకు వెళ్లి అడిగాను: * “తాతయ్య… ఒక రూపాయికి ఇడ్లీ అమ్మితే నష్టమవదా?” ఆయన చిరునవ్వు నవ్వాడు. * “బాబూ… ఇది నష్టం కాదు. లాభం.” * “ఎలా తాతయ్య? బియ్యం ధర, గ్యాస్ ధర… ఒక్క ఇడ్లీకి కనీసం ₹5 ఖర్చవుతుంది కదా!” ఆయన బుట్ట మూసి నెమ్మదిగా చెప్పడం ప్రారంభించాడు… “1975 సంవత్సరం. అప్పటికి నాకు 25 ఏళ్లు. రైల్వే పోర్టర్‌గా ...

🍁 *నేను ఒక డెలివరీ బాయ్‌ని. ఎక్కువగా సాయంత్రం షిఫ్ట్‌లో పని చేస్తాను*. ఆ రోజు, రాత్రి 9 గంటల సమయంలో చివరి ఆర్డర్ తీసుకున్నాను. రెస్టారెంట్‌లో ప్యాకెట్ తీసుకుంటూ గమనించాను— చిన్న ఆర్డర్, కేవలం పల్చటి కిచిడీ, పెరుగు, రెండు అరటిపళ్లు. అడ్రస్ పాత బస్తీలో ఉంది. శిథిలమైన భవనం. మూడో అంతస్తు. నేను డోర్‌బెల్ నొక్కాను. ఒక వృద్ధురాలు తలుపు తీసింది. తెల్లటి జుట్టు, వణుకుతున్న చేతులు, కళ్లకు మందపు కళ్లద్దాలు. ఆమె ముఖంలో అలసట కనిపించినా, గొంతులో మాత్రం మాధుర్యం— "బాబూ, లోపల పెట్టు... చేతులు వణుకుతున్నాయి." నేను టేబుల్ మీద తిండి పెట్టి వెళ్లబోతుంటే ఆమె అడిగింది— "రెండు నిమిషాలు కూర్చుంటావా? ఒక్కదాన్నే తినాలంటే బాగోదు." వాచీ చూసుకున్నాను. నా షిఫ్ట్ అయిపోయింది. కొంచెం అలసిపోయాను. కానీ ఎందుకో కూర్చున్నాను. గదిలో నిశ్శబ్దం. గోడ మీద పాత గడియారం టిక్ టిక్ అంటూ తిరుగుతోంది. ఒక మూలన చిన్న దేవుడి పటం. ఎదురు గోడ మీద డజన్ల కొద్దీ ఫోటోలు. ఆమె ప్లేట్ తెరిచింది. మెల్లగా కిచిడీ తినడం మొదలుపెట్టింది. ప్రతి రెండు ముద్దలకు నన్ను చూసి చిరునవ్వు...

త్యాగరాజు వారు జీవితంలో ఎన్నడూ ఉద్యోగం చేయలేదు. ఒకరి దగ్గరకు వెళ్ళి చేయి చాపలేదు. తెల్లవారి లేస్తే సంధ్యావందనం చేసుకోవడం, కావేరీ నది ఒడ్డుకు వెళ్ళడం, అక్కడి నుంచి వచ్చి భాగవత, రామాయణాలు, భగవద్గీతలు చదువు కోవడం. మధ్యాహ్నమయిన తరువాత కీర్తనలు చేసుకుంటూ ఉంఛవృత్తి చేసుకోవడం. అంటే.. తన వద్ద ఇంట్లో ఎంత మంది శిష్యులు సంగీతం నేర్చుకోవడానికి వచ్చారో వారి ఉదర పోషణకు సరిపడా పదార్థాల్ని సేకరించడానికి ఎన్ని ఇళ్ళ ముందుకు వెళ్ళి చేయి చాపవలసి వస్తే అన్ని ఇళ్ళ వద్దకు వెళ్ళి కీర్తనలు చేయడం. పెట్టిన వారూ ఒకటే, పెట్టని వారూ ఒకటే. పదార్థాలు సరిపడా సమకూరాయని అనిపించగానే తిరిగి వచ్చి భార్య కమల (పెద్దభార్య పార్వతి శరీరం విడిచి పెట్టిన తరువాత తల్లి బలవంతం మీద ఆమె చెల్లెలు కమలను చేసుకున్నారు. వారికి ఒకే సంతానం.. సీతామహాలక్ష్మి) వాటిని వండి సిద్ధం చేసేది. దానిని త్యాగరాజు గారు రామచంద్రమూర్తికి నివేదించి తాను, తన కుటుంబం, శిష్యులు స్వీకరించేవారు. చెట్టును ఆశ్రయిస్తే గోత్ర నామాలు అడగకుండా నీడ ఎలా ఇస్తుందో అలా ఆయన పాదాలను ఆశ్రయించిన ప్రతి వారికీ సంగీత విద్యను నేర్పేవారు. అలా జీవించిన త్యాగరాజు గారికి ఏం లోటు.....

ఒక వూరిలో ఒక అవ్వ ఎప్పుడూ - కూర్చున్నప్పుడూ, వంగినప్పుడూ, పైకి లేచినప్పుడూ కూడా "నారాయణ, నారాయణ" అంటూండేది. ఆమె మనవడు విష్ణు ఒకసారి "ఎందుకవ్వా! నువ్వు ఎప్పుడూ `నారాయణ, నారాయణ' అంటుంటావు? ఆ నారాయణుణ్ని ఓసారి నాకు చూపించు" అని అడిగాడు. "నారాయణుడు ఉన్నాడు; కానీ ఆయన మనకు కనిపించడు రా నాయనా!" అని చెప్పింది అవ్వ. "అదేంటవ్వా? దేవుడున్నాడంటావు, కానీ కనిపించడంటావు నువ్వు? ఉన్నవాడు కనిపించాలిగా మరి? ఏమో! నేను మాత్రం దేవుణ్ని చూడాల్సిందే. రేపు నన్ను తొందరగా లేపవ్వా! ఇక్కడ కనబడని దేవుడు మరెక్కడైనా కనిపిస్తాడేమో చూసి వస్తాను నేను!" అని చెప్పి పడుకున్నాడు వాడు. మరుసటి రోజు ప్రొద్దున్నే అవ్వ విష్ణును లేపగానే, వాడు లేచి, దేవుణ్ని వెతుక్కుంటూ నిజంగానే అడవిలోకి బయలుదేరాడు. నడిచీ, నడిచీ, కొంతకాలానికి అడవిని దాటి ఒక రాజ్యం చేరుకున్నాడు. అక్కడి రాజుగారింటికి వెళ్లి "రాజాగారూ! రాజాగారూ! నేను నారాయణుని దగ్గరకు వెళ్తున్నాను. మీకు ఏదైనా సమస్య ఉంటే నాతో చెప్పండి. దానికి పరిష్కారం కనుక్కుని వస్తాను నేను" అన్నాడు. ఆ మాటలకు రాజుగారు "చూడు బాబూ!...

జపాన్ లోని ఒక చిన్న కుగ్రామం. అక్కడ ఒక సైకిల్ రిపేర్ షాపు. ఆ షాపులో ఒక చిన్న పిల్లోడు... ఒళ్లంతా గ్రీజు, మొహమంతా నల్లటి నూనె మరకలు. లోకం అతన్ని చూసి మురికి పిల్లోడు అని ఈసడించుకుంది. కానీ ఆ పిల్లోడికి మాత్రం యంత్రాల శబ్దం సంగీతంలా వినిపించేది. అతని పేరు సోయిచిరో హోండా. హోండాకి చదువు అబ్బలేదు. స్కూల్ కి వెళ్తే పుస్తకాలు శత్రువుల్లా కనిపించేవి. కానీ ఒక ఇంజిన్ కనిపిస్తే చాలు, అతని కళ్లు అగ్ని కణికల్లా మెరిసేవి. 15 ఏళ్ల వయసులో ఊరు వదిలేసి టోక్యో వెళ్ళాడు. అక్కడ ఒక గ్యారేజీలో పనికి చేరాడు. వాడు పనివాడు కాదు, యంత్రాలతో యుద్ధం చేసే సైనికుడు. తిండి లేదు, నిద్ర లేదు... కేవలం యంత్రాలు, వాటి విడిభాగాలు! --------------------- హోండాకి ఒక పిచ్చి ఉండేది... అదే 'పిస్టన్ రింగ్స్' తయారు చేయడం. తన దగ్గర ఉన్న డబ్బుని ఆ ప్రాజెక్ట్ మీద పెట్టాడు. తన భార్య దగ్గర ఉన్న బంగారాన్ని కూడా అమ్మేశాడు. గాలిని తిన్నాడు, నీళ్లు తాగి పడుకున్నాడు. రాత్రింబవళ్లు కష్టపడి పిస్టన్ రింగ్స్ తయారు చేసి, అప్పటికే దిగ్గజమైన 'టయోటా' కంపెనీకి పంపాడు. కానీ విధి వెక్కిరించింది! టయోటా ఇంజనీర్లు ఆ రింగ్స్ చూసి నవ్...

మార్వాడ దేశం లో ఒకప్పుడు ఉన్న ‘కర్మాబాయి’ అనే మహిళ పూరీ జగన్నాథ స్వామి కి మహాభక్తురాలు. ఆమె తన ఐహికమైన బరువుబాధ్యతలు అన్నీ తీరిన తర్వాత పూరీ జగన్నాథ స్వామి క్షేత్రానికి వచ్చి అక్కడే స్థిరనివాసం ఏర్పరుచుకుని ఉండిపోయింది. నిత్యం స్వామివారి సేవలో నిమగ్నమై పోయేది. ప్రతిరోజూ ఆమె నిద్రలేచి కాలకృత్యాలు అన్నీ తీర్చుకోవడమే ఆలస్యం, అల్లం, ఇంగువ, మరికొన్ని దినుసులతో నెయ్యి, కలిపి చేసే కిచిడీ అనే వంటకాన్ని చేసి స్వామికి నివేదించి దానిని యధాతథంగా ఆలయానికి పంపేది. అక్కడకూడా నివేదనమయ్యాక అర్చకులిచ్చిన ప్రసాదాన్ని ఇంటికి తెచ్చుకుని తినేది. క్రమక్రంగా ఆ జగన్నాథుడికి ఆ కిచిడి ఇష్టభోగమయిపోయింది. ముందస్తుగా కర్మాబాయి పంపిన కిచిడీ పూర్తికానిదే మిగిలిన భోగాలేవీ సక్రమంగా అమరేవి కావు. మెల్లమెల్లగా ఆ రహస్యాన్ని గమనించిన ఆచార్యులు, అర్చకులు స్వామి ఇష్టప్రకారమే నివేదనను కొనసాగించేవారు. అనతికాలంలోనే ఈ కర్మాబాయి భక్తి గురించి అందరూ గుర్తించసాగారు. ఆ రోజుల్లో జగన్నాథుడికి ఒక బైరాగి గొప్ప భక్తికలవాడు ఉండేవాడు. ఈ బైరాగి పిలిచిన వెంబడే స్వామి పలుకుతాడు అని ప్రతీతి. అటువంటి భక్తుడైన ఆ బైరాగి కర్మాబాయి గురిం...

👨‍👦 తండ్రీ–కొడుకులు మేడపైకి ఎక్కి గాలిపటం ఎగరేస్తున్నారు. 🪁 గాలిపటాన్ని ఎలా ఎగరేయాలో తండ్రి కొడుక్కి ఓపికగా నేర్పిస్తున్నాడు. 🪁 గాలిపటం బాగా ఎత్తుకు వెళ్లాక 🧵 దారాన్ని కొడుకు చేతికి అందించాడు తండ్రి. 😊 కొడుకు ముఖం ఆనందంతో వెలిగిపోయింది. ❤️ ఆ వెలుగులో తండ్రి మనసు ఉప్పొంగిపోయింది. కొంతసేపు దారం పట్టుకున్నాక, 🤔 కొడుకు తండ్రిని అడిగాడు – 👉 “నాన్నా… దారంతో పట్టి ఉంచితేనే గాలిపటం అంత ఎత్తుకు ఎగిరింది! దారాన్ని తెంపేస్తే ఇంకా ఎత్తుకు ఎగిరిపోతుంది కదా?” 😄 తండ్రి నవ్వాడు. 👉 “దారాన్ని తెంపేద్దామా మరి?” అని అడిగాడు. 🤩 “తెంపేద్దాం నాన్నా!” అన్నాడు కొడుకు ఉత్సాహంగా. ✂️ ఇద్దరూ కలిసి దారాన్ని తెంపేశారు. 👉 “టప్” మని దారం తెగగానే 🪁 గాలిపటం క్షణం పాటు ఇంకా పైకి ఎగిరింది… 😟 కానీ వెంటనే దారి తప్పి అటూ ఇటూ కొట్టుకుంటూ ⬇️ కిందికి పడిపోవడం మొదలుపెట్టింది. 🏠 చివరికి ఎవరో మేడపై కూలిపోయింది. 😢 “ఇలా ఎందుకు జరిగింది నాన్నా?” అని అడిగాడు కొడుకు. నిరుత్సాహంతో తండ్రివైపు చూసాడు. తండ్రి కొడుకును దగ్గరకు తీసుకుని చెప్పాడు – “గాలిపటానికి దారం ఉండేది దానిని ఎగిరిపోనీయకుండా ఆపడానికి కాదు నాన్నా… గాలి ఎ...